Gdańsk w przededniu wojny

25-30 sierpnia 1939

Pod koniec sierpnia napięta sytuacja polityczna i działania III Rzeszy zwiastowały wybuch konfliktu zbrojnego z Polską. Szczególnie było to odczuwalne w Gdańsku. Przedłużająca się wizyta pancernika „Schleswig – Holstein” i widoczna na jego pokładzie gotowa do użycia artyleria budziła również niepokój. W obawie przed starciami w Gdańsku statki handlowe opuściły port. Niektórzy Polacy wyjeżdżali do rodzin mieszkających na terenie Rzeczypospolitej.


25 sierpnia podczas spotkania władz niemieckiego dowództwa na okręcie ustalano zadania jednostki podczas walk w Gdańsku. W tym czasie nadeszła radiodepesza z zaszyfrowanym hasłem wyznaczającym godzinę i datę rozpoczęcia wojny z Polską na 26 sierpnia, na godz. 4.30. Komandor Kleikamp rozkazał utrzymanie pełnej gotowości Kompanii Szturmowej i  jej wyokrętowanie o godz. 21.30.


Niemcy wyłączyli prąd i odcięli wszystkie połączenia telefoniczne Poczty Polskiej, alarm ogłoszony na mieście wzywał członków SA i NSDAP. Oficerowie służący na „Schleswig – Holstein” starali się zdobyć plany zabudowań na Westerplatte.


Wieczorem na pokładzie okrętu przygotowywano się do podjęcia działań bojowych. Niespodziewanie, na kilka minut przed planowanym rozpoczęciem wyokrętowania Kompanii nadeszła depesza odwołująca termin rozpoczęcia wojny z Polską. Dopiero rano na pancerniku odwołano gotowość bojową.
Od kilku dni na terenie składnicy na Westerplatte pod osłoną  nocy prowadzono prace wykończeniowe przy budowie umocnień polowych. Jednocześnie bacznie obserwowano co działo się na zacumowanym okręcie i na nadbrzeżu w Nowym Porcie. Nerwowa atmosfera udzielała się obu stronom.


29 sierpnia dowództwo „Schleswig – Holstein” sporządziło dokument określający zadania okrętu, opisu sytuacji bojowej oraz sposobu realizacji zadań. Zawierał również dane dotyczące rozpoznania sił polskich od Gdyni po Hel i na Westerplatte. Następnego dnia na okręt zatankowano niemal 500 ton paliwa. Do sztabu niemieckiego  w Gdańsku dotarła informacja o ogłoszeniu w Polsce powszechnej mobilizacji, przewidywano, że w najbliższym czasie może nastąpić polski atak na Gdańsk. Kwestia wybuchu konfliktu zbrojnego między III Rzeszą a Polską była już przesądzona.

Znajdź na wystawie Westerplatte